೫. ಅಜ್ಞಾನಿಗಳ ಕೂಡೆ

ಅಜ್ಞಾನಿಗಳ ಕೂಡೆ ಅಧಿಕ ಸ್ನೇಹಕ್ಕಿಂತ
ಸುಜ್ಞಾನಿಗಳ ಕೂಡೆ ಜಗಳವೇ ಲೇಸು ।।ಪ।।

ಉಂಬುಡುವುದಕ್ಕಿಲ್ಲದರಸಿ ನೋಲಗಕ್ಕಿಂತ
ತುಂಬಿದೂರೊಳಗೆ ತಿರಿದುಂಬುವುದೇ ಲೇಸು
ಹಂಬಲಿಸಿ ಹಾಳ್ ಹರಟೆ ಹೊಡೆವುದಕ್ಕಿಂತ ಹರಿ
ಯೆಂಬ ದಾಸರ ಕೂಡೆ ಸಂಭಾಷಣೆಯೇ ಲೇಸು ।।೧।।

ಒಡನೆ ಹಂಗಿಸುವನೋಗರವನುಂಬುವುದಕ್ಕಿಂತ
ಕುಡಿನೀರು ಕುಡಿದುಕೊಂಡಿರುವುದೇ ಲೇಸು
ಬಿಡದೆ ಬಾಂಧವರೊಡನೆ ಕಡಿದಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ
ಅಡವಿಯೊಳಜ್ಞಾತವಾಸವೇ ಲೇಸು ।।೨।।

ಮಸೆಯುತಿಹ ಮತ್ಸರದ ನೆರೆಯೊಳಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ
ಹಸನಿಲ್ಲದ ಹಾಳುಗುಡಿಯೆ ಲೇಸು
ಬಿಸಜಾಕ್ಷ ಕಾಗಿನೆಲೆಯಾದಿ ಕೇಶವರಾಯ
ವಸುಮತಿಯೊಳು ನಿನ್ನ ದಾಸತ್ವವೇ ಲೇಸು ।।೩।।

Transliteration:

P: Ajnaanigala koode adika snehakinta

Sujnaanigala koode jagalave lesu

1.  Umbuduvudakilladarasi nolagakinta

tumbidoorolage tiridumbuvude lesu

hambalisi haaLharate hodevudakinta hari

yemba dasara koode sambaashaneye lesu

2. Odane hangisuvanogaravanumbuvudakinta

kudineeru kudidukondiruvude lesu

bidade baandavarodane kadidaaduvudakinta

adaviyoLajnaathavaasave lesu

3. Maseyutiha matsarada nereyoLiruvudakinta

hasanillada haaLugudiye lesu

bisajaaksha kaagineleyadi keshavaraaya

vasumatiyoLu ninna dasatvave lesu

Translation:

A dispute with the wise is far better than a deep friendship with the ignorant.

Wandering in search of alms in an abundant nation is far better than being in service of a king who cannot feed his subjects. Having a conversation with the saints who praise the name of Lord Hari is far better than happily gossiping trivial matters.

It is far better to survive by drinking water, than consuming the food served by the one who mocks you. It is far better to live in a forest incognito, than constantly bickering with your relatives.

Instead of living in the neighborhood of envious people, it is better to migrate to a temple in ruins. Of all things on this earth, O Lotus-eyed Lord Keshava, being your dasa is the greatest.

Composer: Shri Kanakadasaru (Ankita naama: Kaagineleyaadikeshava)

Raga: Bageshri

Taala: Adi

Reference version: Shri. Vidyabhushan Teertha Swamiji

(Reference version used only for tune. Some lyrics seem different, and the attribution is made to Shri. Purandara dasaru instead of Shri. Kanakadasaru. Lyrics mentioned here are more in sync with Sangeetha Katti‘s version.)

೪. ಅಹುದಾದರಹುದೆನ್ನಿ

ಅಹುದಾದರಹುದೆನ್ನಿ ಅಲ್ಲವಾದರಲ್ಲವೆನ್ನಿ ।।ಪ।।
ಬಹುಜನರು ನೆರೆತಿಳಿದು ಪೇಳಿ ಮತ್ತಿದನು ।।ಅ।।

ದೇವರಿಲ್ಲದ ಗುಡಿಯು ಪಾಳು ಬಿದ್ದಂಗಡಿಯು
ಭಾವವಿಲ್ಲದ ಭಕುತಿ ಅದು ಕುಹಕ ಯುಕುತಿ
ಹೇವವಿಲ್ಲದ ಹೆಣ್ಣು ಗಜುಗ ಬೆಳೆದ ಕಣ್ಣು
ಸೇವೆಯರಿಯದ ಧಣಿಯು ಕಲ್ಲಿನಾ ಕಣಿಯು ।।೧।।

ಧರ್ಮವಿಲ್ಲದ ಅರಸು ಮುರಿದ ಕಾಲಿನ ಗೊರಸು
ನಿರ್ಮಲಿಲ್ಲದ ಮನಸು ತಾ ಕೊಳಚೆ ಹೊಲಸು
ಕರ್ಮವಿಲ್ಲದ ಗಂಡು ಕರಿಯ ಒನಕೆಯ ತುಂಡು
ಮರ್ಮವಿಲ್ಲದ ಮಾತು ಒಡಕು ಮಡಕೆಯ ತೂತು ।।೨।।

ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಸಿರಿಯು ಕೊಳೆತ ತೆಂಗಿನ ತುರಿಯು
ಸೌಖ್ಯವಿಲ್ಲದ ಊಟ ಅದು ಕಾಳಕೂಟ
ಒಕ್ಕಲಿಲ್ಲದ ಊರು ಕೊಳೆತು ನಾರುವ ನೀರು
ಸೊಕ್ಕಿ ನಡೆಯುವ ಭೃತ್ಯ ಅವ ಕ್ರೂರಕೃತ್ಯ ।।೩।।

ಕಂಡು ಕರೆಯದ ನಂಟ ಮೊನೆಯು ಕೆಟ್ಟಿಹ ಕಂಟ
ಉಂಡು ನಗದಿಹ ಮೋರೆ ಅದು ಕಹಿಯ ಸೋರೆ
ದಂಡಿಗಂಜುವ ಬಂಟ ಒಡಕು ಹರವಿಯ ಕಂಠ
ಗಂಡಗಂಜದ ನಾರಿ ಅವಳೆ ಹೆಮ್ಮಾರಿ ।।೪।।

ಬಿಟ್ಟು ನಡೆಯುವ ಗೆಣಿಯು ಹರಕು ತೊಗಲಿನ ಮಿಣಿಯು
ಕೊಟ್ಟು ಕೇಳುವ ದಾತ ಅವ ಹೀನಜಾತ
ಸೃಷ್ಟಿಯೊಳು ಕಾಗಿನೆಲೆಯಾದಿ ಕೇಶವ ನಂಘ್ರ್ಿ
ಮುಟ್ಟಿ ಭಜಿಸದ ನರನು ಅವನೆ ವಾನರನು ।।೫।।

Transliteration:

P: Ahudadarahudenni Allavadarallavenni

A: Bahujanaru nerethiLidhu peLi maththidhanu

1. Devarillada gudiyu paaLu biddangadiyu

bhaavavillada bhakuthi adhu kuhakayukuthi

hevavillada hennu gajuga beLedha kannu

seveyariyada dhaniyu kallinaa kaNiyu

2. Dharmavillada arasu murida kaalina gorasu

nirmalillada manasu tha koLache holasu

karmavillada gandu kariya onakeya thundu

marmavillada maathu odaku madakeya thoothu

3. Makkalillada siriyu koLetha thengina thuriyu

sowkyavillada oota adhu kaaLa koota

okkalillada ooru koLethu naaruva neeru

sokki nadeyuva bhruthya ava kroora kruthya

4. Kandu kareyada nanta moneyu kettiha kanta

undu nagadiha more adhu kahiya sore

dhandiganjuva banta odaku haraviya kanTa

gandaganjadha naari avaLe hemmaari

5. Bittu nadeyuva geniyu harakku thogalina miniyu

kottu keluva dhaatha ava heena jaata

srushtiyolu kaagineleyadi keshavananghri

mutti bajisadha naranu avane vaanaranu red

Translation:

Say yes, if they say yes. Say no, if they say no.

Know what the majority around you says, and say so.

A temple without God is a shop in ruins. Ill-expressed devotion is nothing but a fraudulent tactic. A shameless maiden is like a cataract on the eye. A master who cannot appreciate the service is like a rock.

A king without virtue is like a broken hoof. An impure mind is nothing but dirt. An idle man is a piece of pestle. Words without an essence, is like an earthen pot with a hole.

Property without inheritors is like a coconut gone bad. A meal without comfort is like poison. An uninhabited city is like contaminated water. An arrogant servant is like a cruel deed.

A relative who doesn’t invite you even on seeing you, is like a broken nib. A man who asks money for the food he provided, is like a bitter gourd. A hero afraid of facing an army, is like a voice that has lost its range. A woman who doesn’t fear her husband is an ogress.

A breached contract is like a torn leather rope. Someone who asks for repayment of the loan is of inferior birth. A man who doesn’t worship Lord Keshava’s feet is nothing but an ape.

Composer: Shri Kanakadasaru (Ankita Naama: Kaagineleyaadikeshava)

Raga: Vasanthi

Thala: Kanda Chapu

Reference version: M.S.Sheela

೩. ಅಡಿಗೆಯನು

ಅಡಿಗೆಯನು ಮಾಡಬೇಕಣ್ಣ ನಾನೀಗ ಸುಜ್ಞಾನದ ।।ಪ।।

ಅಡಿಗೆಯನು ಮಾಡಬೇಕು ಮದಿಸಬೇಕು ಮದಗಳನ್ನು
ಒಡೆಯನಾಜ್ಞೆಯಿಂದ ಒಳ್ಳೆ ಸಡಗರದಿ ಈ ಮನೆಯ ಸಾರಸಿ ।।ಅ।।

ತನ್ನ ಗುರುವನ್ನು ನೆನೆಯಬೇಕಣ್ಣ ತನುಭಾವವೆಂಬ
ಭಿನ್ನ ಕಲ್ಮಷವಳಿಯಬೇಕಣ್ಣ
ಒನಕೆಯಿಂದ ಕುಟ್ಟಿ ಕೇರಿ ತನಗೆ ತಾನೆ ಆದ ಕೆಚ್ಚ
ನನುವರಿತು ಇಕ್ಕಬೇಕು ಅರಿವರ್ಗವೆಂಬ ತುಂಟರಳಿಸಿ ।।೧।।

ತತ್ವಭಾಂಡವ ತೊಳೆಯಬೇಕಣ್ಣ ಸತ್ಯಾತ್ಮನಾಗಿ
ಅರ್ತಿ ಅಕ್ಕಿಯ ಮಥಿಸಬೇಕಣ್ಣ
ಕತ್ತರಿ ಮನವೆಂಬ ಹೊಟ್ಟನ್ನು ಎತ್ತಿ ಒಲೆಗೆ ಹಾಕಿ ಇನ್ನು
ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿಹ ಮಮತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹೆಸರ ಹಿಂಗಿಸುತಲಿ ।।೨।।

ಜನನ ಸೊಂಡಿಗೆ ಹುರಿಯಬೇಕಣ್ಣ ನಿಜವಾಗಿ ನಿಂತು
ತನುವು ತುಪ್ಪವ ಕಾಸಬೇಕಣ್ಣ
ಕನಕಗಿರಿ ನೆಲೆಯಾದಿ ಕೇಶವದಾಸ ಕನಕನ ಕಟ್ಟಳೆಯೊಳು ನಿಂತು
ಸುಖದ ಪಾಕವ ಚಂದದಿಂ ಸವಿದುಣ್ಣಲಿಕ್ಕೆ ।।೩।।

 

Transliteration:

P: Adigeyanu maadabekanna naaneega sugnaanadha

 

A: Adigeyanu maadabeku madhisabeku madagalannu

odeyanaagneyindha olle sadagaradi ee maneyasaarasi

 

1.  thanna guruvannu neneya bekanna thanubhaavavemba

binna kalmashavaLiya bekanna

onakeyindha kutti keri thanage thaane aada kecha

nanuvarithu ikkabeku arivargavemba tuntaraLisi

 

2. tatvabhaandava thoLeya bekanna satyaatmanaagi

arthi akkiya mathisa bekanna

katthari manavemba hottannu etthi olege haaki innu

hotthi kondiha mamatheyannu etthi hesara hingisuthali

 

3. janana sondige huriya bekanna nijavaagi ninthu

thanuvu tuppava kaasa bekanna

kanakagiri nelayaadi keshavadasa kanakana kattaLeyoLu ninthu

sukada paakava chandadhim savidhunnalikke

Translation:

O brother, I have to cook, now, the food of wisdom.

I have to cook, and in the process, crush the ignorance. Under the order of the Master (Lord), I have to happily clean up this house.

One has to meditate on his guru, and in the process let the filthy association with the material self (body) be destroyed. One has to identify the slew of enemies that stand in the way, isolate the self-sustaining persistent ego, and pulverize it with a mortar and pestle and add it to the mix.

I must wash and prepare the vessel (of principle). As a truth-seeker, I must mill the rice (of affection). I must remove the husk (of mind), add the rice to the hot vessel, and dampen the still burning fire of attachment and prestige.

One must fry the fryums (sondige) of birth, and heat the material body as the ghee. Having followed the aforementioned recipe, I must now happily relish the tasty food of wisdom.

Composer: Shri. Kanakadasaru (Ankita naama: Kaagineleyaadikeshava)

Raga: Kedharam

Thala: Mishra Chaapu

Reference: (N/A) Original Composition

 

೨. ಅಹುದೊ ಹನುಮಂತ

ಅಹುದೊ ಹನುಮಂತ ನೀನಹುದೊ ಬಲವಂತ
ನೀನಹುದೊ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಮೂಲಗುರು ಅಹುದೊ ।।ಪ।।

ಅಹುದೊ ಧರಣಿಯ ಮ್ಯಾಲೆ ದಿವಾಕರನ ಪ್ರಭೆಯಂತೆ
ಅಹುದೊ ಮಧ್ವಮತಕೆ ಬಿರುದು ನೀ ಅಹುದೊ ।।ಅ।।

ಅಂಜನೆಯ ಗರ್ಭದಲಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ್ಯೊ ನೀನು
ಸಂಜೀವನವ ತಂದ್ಯೊ ಸಕಲ ಕಪಿಗಳಿಗೆ
ಮಂಜುಭಾಷಣ ನೀನು ಶರಧಿಯನು ದಾಟಿದೆಯೊ
ಕಂಜಾಕ್ಷಿ ಸೀತೆಗೆ ಉಂಗುರವನಿತ್ತೆ ।।೧।।

ಕುಂತಿಯ ಗರ್ಭದಲಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ್ಯೊ ನೀನು
ಪಂಥವನಾದಿ ದಾಯಾದ್ಯರೊಡನೆ
ಕಂತುಪಿತನ ಕೂಡಿ ಕೌರವರ ಗೆಲಿದ್ಯೊ
ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಕೈಗೊಂಡೆ ।।೨।।

ಮಧ್ವಾವತಾರದಲಿ ಮುನಿವೇಷವನು ತಾಳಿ
ಅದ್ವೈತವೆಂಬೋ ಅರಣ್ಯವನು ತರಿದೆ
ಮಧ್ವಶಾಸ್ತ್ರವೆಂಬೊ ಮತವ ನಿರ್ಣೈಸಿದೆ
ಮುದ್ದು ಹಯವದನದಾಸ ನೀನಹುದೊ ।।೩।।

Transliteration:

P: Ahudho hanumantha neenahudho balavantha

neenahudho mukhyapraana moolaguru ahudho

A: Ahudho dharaniya myaale dhivaakarana prabheyanthe

ahudho madhwamathake birudhu nee ahudho

1.  Anjaneya garbadhali udbhavisidhyo neenu

sanjeevanava thandhyo sakala kapigalige

manjubhaashana neenu sharadhiyanu dhaatidheyo

kanjaakshi seethege unguravanithe

2. Kuntiya garbadhali udbhavisidhyo neenu

panthavanaadi dhaayaadhyarodane

kanthupithana koodi kauravara gelidhyo

santhoshadhindha saamraajya kaigonde

3. Madhwaavatharadhali muniveshavanu thaaLi

advaitavembo aranyavanu tharidhe

madhwashaastravembo mathava nirnaisidhe

muddu hayavadanadaasa neenahudho

Translation:

Yes, you are Lord Hanuman! Yes, you are the mighty one! Yes, you are the life force and the foundational teacher!

Yes, you are the rays of sun on earth, and the pride of Madhwa philosophy!

You took birth in the womb of Anjana Devi, and brought the Sanjeevani mountain to heal the fellow wounded vaanaras. You, the sweet spoken, crossed the ocean, and the presented the ring (of Lord Rama) to the lotus-eyed Seeta Devi.

You took birth in the womb of Kunti Devi, and engaged in debates with your relatives. You teamed up with the father of Manmatha (Lord Krishna) and defeated the Kauravas, and happily recaptured your kingdom.

You took the form of a saint in your Madhwa avatar, and destroyed the forest of Advaita. You established the school of Madhwa philosophy, you are the beloved disciple of the Horse-faced Lord (Hayavadana/Hayagriva).

Composer: Shri Vadirajaru (Ankita naama: Hayavadana)

Raga: Thodi

Thala: Kanda Chaapu

Reference: N/A (Original Composition)

೧. ಅಂತರಂಗದಲಿ

ಅಂತರಂಗದಲಿ ಹರಿಯ ಕಾಣದವ ಹುಟ್ಟು ಕುರುಡನೋ ।।ಪ।।
ಸಂತತ ಸಿರಿಕೃಷ್ಣ ಚರಿತೆ ಕೇಳದವನೇ ಜಡಮತಿ ಕಿವುಡನೂ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ।।ಅ।।
ಹರುಷದಲಿ ನರಹರಿಯ ಪೂಜೆಯ ಮಾಡದವನೇ ಕೈ ಮುರಿದವನೋ ।
ಕುರುವರ ಸೂತನ ಮುಂದೆ ಕೃಷ್ಣಾ ಎಂದು ಕುಣಿಯದವನೇ ಕುಂಟನೋ ।
ನರಹರಿ ಚರಣೋದಕ ಧರಿಸದ ಶಿರ ನಾಯುಂಡ ಹೆಂಚು ಕಾಣೋ ।
ಸುರವರ ಕೃಷ್ಣ ಪ್ರಸಾದವಿಲ್ಲದ ಊಟ ಸೂಕರ ಭೋಜನವೋ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ।।೧।।
ಅಮರೇಶ ಕೃಷ್ಣಗರ್ಪಿತವಿಲ್ಲದಾ ಕರ್ಮ ಅಸತಿಯ ವ್ರತನೇಮವೋ ।
ರಮೆಯರಸಗೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಲ್ಲದ ವಿತರಣೆ ರಂಡೆ ಕೊರಳ ಸೂತ್ರವೋ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ।
ಕಮಲನಾಭನ ಪಾಡಿ ಪೊಗಳದ ಸಂಗೀತ ಗಾರ್ಧಭ ರೋದನವೋ ।
ಮಮತೆಯಿಂದಲಿ ಕೇಶವಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡದವನೇ ಮೃಗವೋ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ।।೨।।
ಜರೆ ಪುಟ್ಟು ಮರಣವ ತೊಡೆವ ಸುಧೆಯ ಬಿಟ್ಟು ಸುರೆಯ ಸೇವಿಸಬೇಡವೋ ।
ಸುರಧೇನುವಿರಲಾಗಿ ಸೂಕರ ಮೊಲೆಹಾಲು ಕರೆದು ಕುಡಿಯಬೇಡವೋ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ।
ಕರಿರಥಾ ತುರಗವಿರಲು ಬಿಟ್ಟು ಕೆಡಹುವ ಕತ್ತೆಯೇರಲಿಬೇಡವೋ ।
ಪರಮ ಪದವನೀವ ಸಿರಿಕೃಷ್ಣನಿರಲಾಗಿ ನರರ ಸೇವಿಸಬೇಡವೋ ಎಂದೆಂದಿಗೂ  ।।೩।।

Transliteration:

P: Antharangadali hariya kaanadava huttu kurudano ||

AP: Santhatha srikrishna charithe keladhavane jadamathi kivudano endendigu ||

1. Harushadhali narahariya poojeya maadadhavane kai muridhavano |

kuruvara soothana mundhe krishnaa endhu kuniyadhavane kuntano |

Narahari charanodhaka dharisadha shira naayunda henchu kaano |

suravara krishnaprasadavilladha oota sookara bojanavo endendigu ||

2.  Amaresha krishnagarpitavilladha karma asathiya vrathanemavo |

rameyarasage preetiyilladha vitarane rande korala sutravo |

kamalanaabana paadi pogalada sangita gaardhabha rodhanavo |

mamatheyindhali keshavage namaskara maadadhavane mrugavo endendigu ||

3. jare puttu maranava thodeva sudheya bittu sureya sevisa bedavo |

suradhenuviralaagi sookara molehaalu karedhu kudiya bedavo |

kariratha thuragaviralu bittu kedahuva kattheyerali bedavo |

parama padavaneeva srikrishnaniralaagi narara sevisa bedavo endendigu ||

Translation:

P: One who doesn’t see Lord Hari inside himself, he is born blind.

AP: One who doesn’t listen to the eternally blissful Lord Srikrishna’s stories, he is ignorant and deaf.

One who doesn’t happily do pooja for Lord Narahari has a broken arm. One who doesn’t dance with joy in front of a devoted bard, has lost his limbs. One whose head hasn’t been adorned by the holy water from the Lord Narahari’s feet, is like a surface licked by dog. Food which is not the prasada of the God of Gods (Krishna) is pig’s food.

An action not dedicated to the immortal Lord Krishna, is useless rigor. An arrangement not to the liking of the husband of Ramadevi (Lord Narayana), is a leash on a bitch (female dog)’s neck.  A song that doesn’t praise Lord Kamalanaaba (Lord with a lotus navel), is akin to a donkey’s braying. A man who doesn’t prostate before Lord Keshava with love, is an animal.

Do not ditch the elixir that destroys the birth-death cycle and get drunk on the lowly liquor. With the Kamadhenu around, do not consume pig’s milk. With elephants, horses and chariots waiting for you, do not go sit on a donkey. When there is the Lord who gives you a seat in the eternal realm, do not go around serving mortal humans.

Composer: Shri Vyasarajaru (Ankita naama: Srikrishna)

Raga: Mohana

Tala: Mishra Chapu

Reference version: R.K.Srikantan